Wednesday, April 11, 2018

ΜΥΘ ΜΠΑΣΤΕΡ

Ξεσκαρτάροντας το μαντρότοιχο του Facebook, έπεσα και σε τούτη τη γραφή, πάνε τώρα τρία χρόνια σωστά. Τρία χρόνια, λοιπόν, από 'κείνη την ασήμαντη, λερή γωνιά, με το λαμπρό, μεγάλο ονόμά της. Τότε που, παρασυρμένοι σ' ένα χώρο παντελώς ακατάλληλο για ομιλίες και ομιλητές, στημένον στο πόδι, μαζευτήκαμε μισοί για να τιμήσουμε την Επιστήμη, στο πρόσωπο του ξακουστού ομιλητή, και μισοί για να τιμήσουμε τη δημόσια ατζέντα μας. Μα, ω! θάμα κι αντίθαμα, παράξενο μεγάλο! Σε τούτη τη δεύτερη κατηγορία, αποδείχτηκε τελικά πως άνηκε κι ο ίδιος ο προσκεκλημένος! Ένα blog που αγαπάει τ' άστρα, δε θα μπορούσε να στάζει φαρμάκι και να μην αγαπά τους αστρανθρώπους. Κι όμως ετούτος ο συνταξιούχος ταξιδευτής των Κόσμων, μας γέμισε ενδείξεις κι υποψίες, πως ουδέποτε έκανε ένα βήμα παραπέρα απ' το εγώ και το πετσί του. Απομνημονεύματα μια αποτυχημένης μύησης, λοιπόν; Κάπως έτσι. Γιατί κι ο δρόμος προς τ' αστέρια δεν είναι πάντα στρωμένος μ' αστερόσκονη ...

« ... »

Ο "μέγας" και "λαμπρός" Έλληνας του εξωτερικού δόκτορας Σταμάτης Κριμιζής, τα κατορθώματα του οποίου με χάρη ξεδιπλώνονταν για πέντε ή περισσότερα λεπτά την Κυριακή στο ΠΠΙΕΔ, απάντησε σαν ερωτήθηκε για τον Stephen Hawking (αφήνοντας κάποια δευτερόλεπτα αμηχανίας να πλανηθούν στον αέρα) ότι ο τελευταίος πρόκειται περισσότερο περί θεωρητικού φυσικού, έτσι ώστε δεν θα καταλάβαινε ένα ηλεκτρονικό κύκλωμα ακόμη κι αν του το πετούσες στο κεφάλι. Με αυτά ακριβώς τα λόγια!!!


Οι επιστήμονες είναι βεβαίως άνθρωποι, όπως όλοι μας, και είναι ευνόητο να υπάρχουν μεταξύ τους έριδες, ζήλειες, πικρίες και ανταγωνισμοί. Όταν σε φωνάζουν, όμως, ως τιμώμενο πρόσωπο και κυρίως ως θεράποντα και πρεσβευτή συνάμα του επιστημονικού κόσμου, πολιτισμού και ήθους, θα έπρεπε να είσαι μετρημένος στις κουβέντες σου, για οποιονδήποτε συνάδελφό σου υπηρετεί τα ίδια ιδανικά και αγωνίζεται με τον ίδιο ζήλο, από το δικό του μετερίζι, είτε συμφωνείς μαζί του, είτε όχι.

Φαίνεται ότι το ήθος και η μετριοπάθεια απέχουν απ' τη στάση του Κριμιζή περισσότερο από 20 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα μακριά, στις εσχατιές του ηλιακού μας συστήματος, παρέα με τον αγαπημένο του Voyager 1 - για ένα μέρος του οποίου ήταν και είναι υπεύθυνος κι ο ίδιος. Η συγκαλυμμένη (?) του όμως απαξίωση προς τον επιστημονικό συνάδελφο, ερχόταν σε πλήρη αντίθεση με την υφέρπουσα περηφάνεια του για εκείνη τη γλιτσερή φωτογραφία, όπου δολοφόνος Bush (πατέρας) και Κριμιζής σφίγγουν το χέρι ο ένας του άλλου.

Έτσι καταλήγω ξανά σε μια πάγια θέση μου, πως η ανθρωπότητα δεν έχει ανάγκη από λαμπρούς επιστήμονες, τρανούς καλλιτέχνες ή εμβριθείς φιλοσόφους, οι οποίοι διάγουν τον υπόλοιπο βίο τους σε καθεστώς άκρατης μαλακίας. Η ανθρωπότητα έχει ανάγκη από μέτριους επιστήμονες, καλλιτέχνες ή διανοητές, οι οποίοι σαν περπατούν σε θεωρούν συνοδοιπόρο ή σαν δεν πετούν σου δανείζουν τα φτερά τους.

Ο Κριμιζής που γνώρισα δεν είχε καμία σχέση με αυτά. Στα μάτια μου δε στάθηκε κάτι περισσότερο στη ζωή του, παρά ένας ευφυής υπάλληλος κι ένας βαρετός ομιλητής, όσπερ - από τις απροκάλυπτες ματιές στον αριστερό του καρπό - δεν έβλεπε κι ο ίδιος την ώρα για να φύγει.

12 Μαΐου 2015

« ... »

Υ.Γ. Σήμερα, κλείνει δεν κλείνει μήνας, που ο αγαπημένος και πεισματάρης της ζωής Stephen Hawking δε βρίσκεται πια στην παρέα των θνητών. Πέθανε έτσι, γιατί ο κόσμος γενικά πεθαίνει κι όχι, ευτυχώς, γιατί του 'σκασε κατακούτελα το κύκλωμα του Κριμιζή. Να πιάνεις να ζυγίζεις τους ανθρώπους, μεταξύ τους, δεν είναι όμορφο. Να ζυγίζεις τις πράξεις τους, ωστόσο, είν' άλλο πράγμα. Όλη η ζωή του Hawking δεν ήταν παρά ένα ατελεύτητο πάλεμα επικοινωνίας, να χτίζει διαρκώς γεφύρια στα γεφύρια που η ασθένειά του σώριαζε. Κι όμως, δε μας ζάλισε στιγμή με τα δικά του πάθη, παρά διαρκώς μπόλιαζε τον κόσμο με τη μαγεία της ύλης και των αισθητών, με το βάθεμα της γνώσης και την αγάπη των ερωτημάτων. Σ' ετούτο το ταξίδι μας θέλησε συνοδοιπόρους. Μας πήρε απ' το χέρι και μας άφησε, πεθαίνοντας, τόσο μακριά, που το μακριά έπαψε να 'χει νόημα. Τόσο βαθιά στ' αστέρια, ώστε κι αυτός ο Voyager δε θα 'χει απομείνει πια μήτε σκόνη της ίδιας του της σκόνης, δισεκατομμύρια χρόνια προτού καν μας πλησιάσει στα μισά.

Σε τούτο τον αληθινό πλούτο ήθους και γνώσης, που μας στερούν άνθρωποι εγωιστές ή κουρασμένοι, έρχεται να προστεθεί άλλη μι' ανάρτηση, πολύ κοντά στην προηγούμενη. Λίγους μόλις μήνες αργότερα, η είδηση ενός θανάτου έφτασε από το πουθενά. Κι ο θάνατος γίνηκε κρίκος κι ο κρίκος αλυσίδα κι έπιασε να παρασύρει το νου στην άλλη άκρη της, μισή ζωή πιο πίσω. Κάπου εκεί, ένας εγώ κι ένας ο θανόντας, μοιραστήκαμε μερικές, ελάχιστες στιγμές, μπροστά στην οθόνη ενός υπολογιστή, στη διάρκεια μιας εξεταστικής. Κι αν εξαιρέσει κανείς την αλαζονική συνήθεια, που 'χουν τα νιάτα, να σαρκάζουν και να καγχάζουν με το παραμικρό, τα ερεθίσματα και τα μπολιάσματα τελείωσαν εκεί. Άλλη μια χαμένη ευκαιρία, για την οποία θα κρατήσω φυσικά το μερτικό μου. Αλλά ούτε μια στάλα παραπάνω. Η απομυθοποίηση ετούτη, δεν είναι από 'κείνες, που το ζύγι ισορροπεί. Είναι θαρρώ προφανές - μα τ' αναφέρω - πως θλίψη και μόνο θλίψη, για τις χαμένες ευκαιρίες, κρύβουν τα λόγια μου κι ούτε ίχνος πρόθεσης, να σπιλωθεί η μνήμη ουδενός.

« ... »

Πάει κι ο Γούδας!!! Που δίδασκε ενίοτε και το μάθημα της Πληροφορικής, αναζητώντας ένα-ένα τα γράμματα στο πληκτρολόγιο, με το δείκτη μοναχικά προτεταμένο και το βλέμμα όλο ενθουσιασμό, καθώς τσέκαροντας την οθόνη διαπίστωνε την επιτυχή έκβαση του άθλου του. Πέρασε κι αυτός απ' τη ζωή μας, με το βαριεστημένο βλέμμα του ανθρώπου που αναρωτιώταν "πώς διάολο βρέθηκα εγώ εδώ, να διδάσκω αυτά τα ρεμάλια"; Πέρασε απ' τη ζωή μας κι έπρεπε να φύγει απ' τη δική του ζωή, ώστε να μάθω από τις εφημερίδες ότι δούλεψε κάποτε στη NASA. Και σκέφτομαι όλα εκείνα τα όμορφα, που θα μπορούσε να είχε μοιραστεί μαζί μας από τη θητεία του στην επιστήμη κι από εκείνο που ουσιαστικά και όχι τυπικά είχε να μας προσφέρει. Αντ' αυτού, τον θυμόμαστε να παλεύει με το πληκτρολόγιο και τη βαρεμάρα και να μας περνάει, έτσι για να περνάμε. Κρίμα...

29 Αυγούστου 2015

Κηδεύεται ο ομότιμος καθηγητής του πανεπιστημίου Πατρών Κ. Γούδας

« ... »

Friday, March 23, 2018

Είναι η Τεχνολογία Τέχνη;

Να πω τώρα τι; φιλόλογος δεν είμαι ή γλωσσολόγος. Θα τολμήσω έναν ορισμό. Ως Τέχνη, θα 'λεγα, μια κίνηση στον κόσμο. Μια κίνηση που πιάνει τον κόσμο και τον μετασχηματίζει, τον μεταπλάθει κατά το νοείν. Άρα λοιπόν; να πούμε Τέχνη την κάθε εκδήλωση, που φανερώνει σκοπό και βούληση; Και λέω, γιατί όχι;

Έτσι φανερώνεται, ως Τέχνη, κι αυτή η Τεχνολογία. Και μιλώ, πάντα, με τις συμβατικές έννοιες, αυτές που μεγάλωσα στη γειτονιά μου. Δεν είμαι κανάς μύστης να πιάσω τις λέξεις και να σου ψαρέψω απ' τους Ορφικούς ως τον Ερωτόκριτο και τον Εμπειρίκο, τίποτε κουλτουριάρικες αβύσσους. Άμα συλλογιστείς λίγο ένα σφυρί, έναν τροχό, μια βίδα, μα κι ένα τηλεσκόπιο, έναν ημιαγωγό, έναν κινητήρα εσωτερικής καύσης, είναι όλα όμορφα, τούτα εδώ μα κι άλλα τόσα. Είναι εκφράσεις συνείδησης κι επιθυμίας. Έχουν γεωμετρία, έχουν όγκο, ζητούν δηλαδή μερτικό στην ύπαρξη. Έχουν αναλογίες και συμμετρίες, είναι μ' άλλα λόγια μέλη μιας πλατιάς οικογένειας κι όχι παρθενογεννήματα. Αντανακλούν το φως και τις αισθήσεις, αντανακλούν τη νόηση, έχουνε λόγο μα μιλούν την ιδιαίτερη γλώσσα τους. Αποκαλύπτουν μια πραγματικότητα μέσα στην πραγματικότητα και βαθαίνουν την κατανόηση. Δε φτάνει η σκέψη, που 'ναι πρισματική, από μόνη της, με την Τέχνη γίνεται επιπλέον καλειδοσκοπική.


Είναι υπέροχο, είναι αληθινά θαυμαστό, να βλέπεις ετούτη την απαράμιλλη τιθάσευση μιας δύναμης από μιαν άλλη, μιας δύναμης που είναι ο κόσμος και μιας δύναμης που είναι η θέληση. Δεν ξεπερνιούνται αυτές οι εικόνες, όπως δεν ξεπερνιέται η συγκίνηση που προκαλεί η μαρτυρία μιας ρόδας που κυλάει κι ας έχουν κυλήσει μαζί της - ας πούμε - εφτά χιλιάδες χρόνια.


Μα ως τέχνη, ακόμη ψηλότερης φύσης, καταφτάνει εδώ το χωρατό. Πλάκα μου κάνεις; Μα τι 'ν' τούτο;; Ένα γυαλιστερό, κόκκινο αμάξι, ανάμεσα στ' αστέρια;;! Είναι η αμηχανία του αναπάντεχου, η έκπληξη μιας σύνδεσης τόσο ετερόκλητης, που στην αρχή φαίνεται σαν ψέμα. Ο σουρεαλισμός και του πιο απλού χιούμορ δεν είναι παρά σοφία μεταμφιεσμένη. Πιάνει το νου ανύποπτο και τον προσγειώνει στο μέτρο, τον προστατεύει γλυκά από την ύβρη, φανερώνοντας του την απειρία των διαστάσεων. Ή μάλλον, έτσι θα 'πρεπε.

Στα χωρατά της SpaceX, ωστόσο, κυριαρχεί - όχι και τόσο λανθάνουσα - η παραφωνία ενός εκκεντρικού μεγιστάνα, παρά η συλλογική αρμονία - η ειρωνία περισσότερο, παρά το καλοπροαίρετο χιούμορ. Είναι η κατάρα της αλαζονείας, η οποία αδυνατεί ανέκαθεν να ξεφύγει απ' την παγίδα της αυτοαναφοράς. Όχι, δεν είναι ένα όμορφο, κόκκινο ποδήλατο, ένα χαριτωμένο βαγονέτο ή μια μικρή ψαρόβαρκα, που ζωγραφίζει σιωπηλές τροχιές στην ουράνια σφαίρα. Δεν είναι η Μαίρη Πόππινς με την ορθάνοιχτη ομπρέλα της, δεν είναι τ' αεροπλάνο του Saint-Exupery με πιλότο τον Μικρό Πρίγκιπα, ούτε ο Αλαντίν πάνω στο μαγικό χαλί του. Δεν επελέγη, ούτε κατα διάνοια, κάτι αγνό κι ουδέτερο, κάτι που θα παρέπεμπε σε μια συλλογική συνείδηση, μια κοινή εμπειρία, μια αισθητική και ιδεολογική ενότητα. Όχι, είναι το πολυτελές και σπορ, ηλεκτροκίνητο αμάξι του Elon Musk. Είναι το λάβαρο και το οικόσημο του Elon Musk. Είναι ο ίδιος ο φαλλός του. Τώρα ο καλός Elon, εκεί ψηλά, πάνω απ' τα σύννεφα, θα μπορεί πια να επιτελεί τη γενετήσια ορμή του ως παντοδύναμος και κοσμοκράτορας. Καταλήγοντας βεβαίως, αναπόφευκτα, παγκόσμιος αυνάνας.

Αν επιστρέψεις βέβαια μια στάλλα, στη λησμονημένη αθωότητα του παιδιού, που είμασταν κάποτε, θα τα βρεις στ' αλήθεια αστεία, όλα ετούτα, σαν ανέκδοτο. Κι άλλοτε πάλι, είναι μια όμορφη εικόνα, τούτο το κόκκινο αυτοκίνητο να φέρνει βόλτες στο στερέωμα, στ' αλήθεια, δίχως εφέ και τρικ. Είναι στιγμές, που δε χορταίνω να κοιτάζω.

Τώρα, τέχνη φτηνή θες να το πεις, θέλεις τεχνολογία, θες πάλι κακόγουστο αστείο ή όμορφη εικόνα, όπως κι αν είναι, οι εξορμήσεις αυτού του τύπου προμηνύουν την έλευση νεών καιρών. Μοιάζουν να γαλουχούν ένα καινούργιο είδος ανθρώπου, ενός ανθρώπου που αφήνει πια πίσω το φόβο ή το δέος του κενού και πιάνει να παίζει και να περιγελά. Η αιώνια ιστορία του Sapiens και το αναπάντητο ερώτημα: γελά ο Άνθρωπος από οικειότητα και γνώση ή χαχανίζει από θράσος και άγνοια;

Friday, August 25, 2017

Μ43 - Σαν ευχή

Χθες έκλεισα τις 43 περιστροφές γύρω απ' τον Ήλιο κι ακόμα δεν έχω ζαλιστεί. Θα 'πρεπε, λες, να νιώθω κάποιον ίλιγγο; Μπορεί τούτο το σφίξιμο για τις ευκαιρίες που χάνονται ανεπίστρεπτα, μπορεί τούτο δω να 'ναι μορφή ιλίγγου. Νιώθω παρ' όλα αυτά μια κούραση, σ' αυτό το γύρω-γύρω δίχως νόημα. Κι ας είναι μια όμορφη ζωή, που περιστρέφεται μαζί μας. Όμορφη ναι, μα θέλει να 'χεις και το νου σου. Θέλει και κάποια τύχη. Τέτοια, βέβαια, είναι τα φιλοσοφήματα των καλοζωισμένων αστών, σαν και του λόγου μου. Των ανθρώπων, που δεν έχουν βουτήξει τις πλάτες τους στην υγρασία του πλακόστρωτου, δεν έχουν δαγκώσει τη γλώσσα απ' το τραγάνισμα της σάρκας τους πάνω στο μαχαίρι. Τη δυστυχία, άμα τη μετρήσεις σε κρέας, φτιάχνεις έναν καινούργιο πλανήτη από σώματα, από τις αναρίθμητες μάζες των πλασμάτων, που έσβησαν δίχως να καταλάβουν ποτέ ούτε από ποιαν εύνοια αναδύθηκαν, ούτε για πιο χρέος επλήρωσαν. Ο Αναξίμανδρος με τη δικαιοσύνη του, εδώ, μας πέφτει λίγος, παρά το καθαρό του βλέμμα.

Προσωπικά, στάθηκα πλάσμα τυχερό. Ο φόβος του θανάτου έρχεται σαν πολυτέλεια. Έρχεται, γενικά, στις χορτάτες ζωές, να τις προστατεύσει από την αλαζονεία. Συγχωρέστε μου, ωστόσο, ετούτη την παρέκκλιση στη μελαγχολία. Γιατί κι αυτό το στερέωμα, σα βλοσυρότερο έγειρε πάνω απ' την αχαριστία μου. Γιατί κι εκείνο το μικρό στιγμιότυπο ουρανού, που κάποτε βαφτίσανε Μ43, μας κλείνει το μάτι με νόημα, να το βουλώσουμε. Να πάψουμε τις φλυαρίες με το χρόνο, να μην υποκύψουμε στις αυταπάτες του. Ετούτος ο απώτερος κόσμος κι ετούτα τ' αστραποβολήματα στις ίριδες, δεν είναι παρά τα όρια μίας και μόνης γραμμής φωτός, ταυτόχρονα νέας και γηραιάς στα δυο της άκρα. Το παρελθόν με το παρόν (ή το μέλλον) γίνονται έτσι προτάσεις ισοδύναμες. Είναι συνώνυμα, γύρω απ' το ίδιο κέντρο: τη συνείδηση που αγωνίζεται. Είναι η θεία κοινωνία των ανθρώπων, που δεν προσκύνησαν ποτέ θεούς. Εκείνων που κι αν πίστεψαν κάποτε, κι αν εξακολουθούν, κοίταξαν και κοιτάζουν τους θεούς ολόισια στα μάτια.

Saturday, August 12, 2017

ΦΩΣ - Αντικατοπτρισμός #01

Κάποτε το φως ξεχειλίζει. Φτιάχνει ποταμούς που καταλύουν τα σύνορα. Η ομορφιά μας ενώνει.

Wednesday, July 12, 2017

2001 - Μια Οδύσσεια που δε μπορεί να λείπει ...

Stanley Kubrick "2001: A Space Odyssey"

ΙΑΝΟΣ & ΕΠΙΜΗΘΕΑΣ - Dancing with the Stars

Τώρα, να πούμε την αλήθεια, έχει καταντήσει κλισέ ετούτη η μεταφορά με τα βαλς και τους χορούς των μετεώρων. Δε γνωρίζω αν ετούτο το σχήμα λόγου ήταν ήδη τετριμμένο προτού ο Κιούμπρικ οπτικοποιήσει την Οδύσσειά του, η δική μου ωστόσο μνήμη μαγείας ξεκινάει από τότε, δηλαδή απ' τη μέρα εκείνη, που το μπλε του Δούναβη συμπλέχτηκε αξεδιάλυτα με την ουράνια αρμονία και τους στροβιλιζόμενους, μεταλικούς τόρους. Δεν είναι ντροπή, παρ' όλα αυτά, να καταλήξει κανείς ότι υπάρχουν ομομορφισμοί μεταξύ ενσυνείδητων και ασυνείδητων υπάρξεων, όταν στο μόνο που διαφέρουν είναι μια υπερεκτιμημένη πρόθεση των πρώτων. Επειδή, όμως, πολλά αμπελοφιλοσοφικά μαζεύονται και το νόημα πήζει, αντί να κυλά γλυκόπιοτα, θα μιλήσουμε εδώ για ένα θαυμάσιο ζευγάρι χορευτών, πάνω στους λαμπερούς διαδρόμους του Κρόνου.

Ο Επιμηθέας κι ο τέσσερις φορές βαρύτερος Ιανός στροβιλίζονται σχεδόν στην ίδια τροχιά - τους χωρίζουν μόνο 15.000 χιλιόμετρα. Αν ήταν λίγο μακρύτερα, ίσως να μην αντάλασσαν ποτέ μια κουβέντα. Αν ήταν πλησιέστερα, ίσως να 'χαν εξαϋλωθεί ένας πάνω στον άλλο. Όπως συμβαίνει, δηλαδή, και στους ανθρώπους: είναι όμορφο να έρχεσαι κοντά με κάποιον, μα όχι πολύ-πολύ κοντά. Εκεί αρχίζουν οι συγκρούσεις. Υπάρχει μια ιδανική απόσταση, την οποία λατρεύει η αρμονία, αλλά θέλει πολλές συντριβές, ώσπου να την ανακαλύψεις. Μέσα στην απειροσύνη των ουράνιων συσχετισμών, τροχιών που συγκλίνουν για πάντα, τέμνονται ή αδιαφορούν, μέσα στους άπειρους θανάτους των σωμάτων, εκεί στα σκοτεινά γεννιέται ή αποκαλύπτεται η λάμψη μιας τάξης, προηγούμενα κρυφής. Η παράδοξη αυτή συναλλαγή των δύο δορυφόρων δεν πέτυχε, θα 'λεγε κανείς, αλλά μάλλον έτυχε, σα σκέρτσο χάους. Η μοναδικότητα ετούτη την κάνει δύο φορές πιο όμορφη.

Κάθε τέσσερα χρόνια λοιπόν ο ένας απ' τους δυο, εκείνος που κινείται χαμηλότερα μα και γωνιακά ταχύτερα, κερδίζει το έδαφος στο διάβα του άλλου. Κάποτε, πλησιάζει όσο χρειάζεται. Όσο χρειάζεται για τι; Άλλοι το λένε χορό, άλλοι το λένε κουβεντολόι, νεύμα. Δεν έχει σημασία. Η επιστήμη το λέει βαρύτητα, ο Εμπεδοκλής θα το έλεγε φιλότητα. Έλκεται ο ένας απ' τον άλλο, με τη δίψα τεσσάρων χρόνων μοναξιάς. Κι όπως κάθε "μαζί" μεσώνει τις ετερότητες, έτσι αυτός που πλησιάζει δανείζεται λίγη απ' τη στροφορμή του συντρόφου του, τόση όση ακριβώς χάνει ο άλλος. Το αποτέλεσμα είναι να ψηλώνει ο χαμηλός και να χαμηλώνει ο ψηλότερος. Αν δεν ήταν έτσι, κανείς δε θα συναντούσε ποτέ κανέναν.

Κι εδώ ξεκινάει μια νέα μαγεία. Εκείνος που χαμήλωσε, εκείνος δηλαδή που ούτως η άλλως προηγούνταν, αποκτά μεγαλύτερη γωνιακή ταχύτητα και ξεφεύγει ξανά. Το συνταίριασμα, που βαστά κάπου εκατό μέρες, φτάνει στο τέλος του κι οι δρόμοι χωρίζουν και πάλι. Χωρίζουν, όμως, κατά μήκος. Τέσσερα χρονιά μετά, το σενάριο θα επαναληφθεί, αυτή τη φορά αντίστροφα. Έτσι, ο "Γρηγόρης" θα βρεθεί με τη σειρά του πίσω απ' τον "Σταμάτη", δίνοντας την ψευδαίσθηση ότι έτρεχε να προλάβει, όταν στην πραγματικότητα είναι ο ίδιος, που κερδίζει μια περιστροφή.

Στην κατοπτική ετούτη προσομοίωση, γίνονται αντιληπτά
(0:40 και 2:00) το πλησίασμα και η ξαφνική επιτάχυνση.

Από τα προηγούμενα, είναι φανερό, ότι οι δυο αλήτες, ουδέποτε ανταλλάζουν θέσεις, παρά μόνο τροχιές. Θέλω να πω: κανείς δεν προσπερνά ποτέ κανένα κι είναι θαυμάσιο κι αυτό αν το σκεφτείς. Σε αυτό το στροβίλισμα, όλοι μοιάζουν να πηγαίνουν μπροστά, δίχως ποτέ κανείς να φέρνει σε δύσκολη θέση τον άλλο, να τον ντροπιάζει. Καθώς, τελικά, δεν περιφέρονται και μεταξύ τους, θα μπορούσαμε να σώσουμε τη συναναστροφή απ' το αιώνιο κλισέ: δεν πρόκειται για χορευτική φιγούρα, μα περισσότερο για σκυταλοδρομία, όπου κάθε τετραετία, μ' ένα βαρυτικό εναγκαλισμό, ανταλλάσεται η ενεργειακή σκυτάλη.


Μυθολογικά, ο Ιανός αντιπροσώπευε το αδιάκοπο ξεκίνημα, κάθε τι νέο. Ήταν, επίσης, ο άρχων των μεταβάσεων και των θυρών. Όσο διαβάζεις βέβαια, τόσο μπλέκεσαι (όπως πάντα), από τη μία ερμηνεία στην άλλη. Παρ' όλα αυτά, δεν είναι δύσκολο ν' ανακαλύψει κανείς (ή να εφεύρει) συνεπαγωγές και ισοδυναμίες, μεταξύ των ποικίλων συμβολισμών. Ο Επιμηθέας, απ' την άλλη, ήταν η ενσάρκωση της αμέλειας και της απρονοησίας. Μυθολογικά δε συναντήθηκαν ποτέ κι ούτε, φαντάζομαι, οι νονοί τους θεώρησαν κανά συνταίριασμα ή συνειρμό. Δεν υπάρχει εδώ καμιά αλληγορία. Πέραν, δηλαδή, των φουρκισμένων εφήβων, που δίνουν μια στην πόρτα και παίρνουν τους δρόμους, δίχως δεύτερη σκέψη, άμα δεν μπορούν ν' αντιπαλέψουν τους Κρόνους τους ή δεν έχουν μια Ρέα να τους συνδράμει. Εκεί, μέσα στον προμηθεϊκό αυθορμητισμό και στην αλητεία, πολλά σπιρτόζικα συμβαίνουν. Άμα κάθονταν, Ιανός κι Επιμηθέας, να τα λογαριάσουν - όχι τόσο κοντά βρωμούν τα πόδια σου, ούτε αλλάργα κάνει κρύο - ακόμα θα βρίσκονταν στα σχέδια.


Είναι κρίμα, που φαντάστηκαν και τους δυο αρσενικούς. Κρύβεται μια γλυκόπικρη ερωτική ιστορία, σε τούτο το αλισβερίσι, που το άγγιγμα παύει λίγο πριν γίνει τέτοιο. Θυμίζει, για όσους ξέρουν, την ταινία "Ladyhawke", όπου μια κατάρα παίζει με τις μορφές των εραστών, ο λύκος και το γεράκι να μην μπορούν να συνυπάρξουν. Μόλις μια σπίθα χρόνου, την αυγή, καταφέρνει ο άνδρας, αφήνοντας την πρότερη μορφή, να ξεκλέψει απ' την κυρά του τίποτα περισσότερο από μια φευγαλέα ματιά. Ύστερα τα πάντα διαλύονται μέσα σε φτερουγίσματα και φως.

Ετούτη η μαγεία του Κόσμου, που μας περιβάλλει, δεν έχει σταματημό ή όριο.